قال علىّ عليه السّلام : و العقل حسام قاطع ، و قاتل هواك بعقلك . « 1 » على عليه السّلام فرموده : عقل شمشير برّانى است از آن استفاده كنيد و با هواى نفس خود بجنگيد . و نيز از آن حضرت است : قاتل هواك بعقلك . بمدد نيروى عقل با هواى نفس خويش پيكار كن . عن موسى بن جعفر عليه السّلام قال انّ رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله بعث سريّة فلمّا رجعوا قال مرحبا بقوم قضوا الجهاد الاصغر و بقى عليهم الجهاد الاكبر . قيل يا - رسول اللَّه و ما الجهاد الاكبر قال جهاد النّفس . « 2 » پيغمبر اكرم بسربازانى كه از جبههء جنگ برگشته بودند فرمود : در گشايش و رحمت باشند مردمى كه جهاد اصغر را انجام داده و جهاد اكبر بعهدهء آنان باقى مانده است . عرض شد يا رسول اللَّه جهاد اكبر كدام است ، فرمود جهاد با نفس . قال علىّ عليه السّلام : انّ افضل الجهاد مجاهدة الرّجل نفسه . « 3 » على عليه السّلام فرموده : بهترين و بزرگترين جنگ و مبارزه اينست كه آدمى با نفس سركش خود پيكار نمايد .

--> ( 1 ) نهج البلاغه فيض ، صفحهء 1275 ( 2 ) لآلئ الاخبار ، صفحهء 160 ( 3 ) غرر الحكم ، صفحهء 220